FİLM ÖNCE RESMİ PROGRAMA GİRDİ, SAADET PARTİSİ TEPKİ GÖSTERDİ, TTSO GÖSTERİMİ İPTAL ETTİ

Trabzon’da 4. Avrupa Sinema Günleri kapsamında 4 Ekim’de gösterilmesi planlanan “Dört Anne (Four Mothers)” filmi, siyasi tepkinin ardından kent gündeminin merkezine oturdu.

Filmin içeriğine tepki gösteren Saadet Partisi Trabzon İl Başkanı Ahmet Muratoğlu, gösterimin iptal edilmesi çağrısında bulundu. Muratoğlu, filmi ve etkinliği LGBTİ+ temaları üzerinden eleştirerek TTSO başta olmak üzere yerel yöneticilere çağrı yaptı.

Ardından TTSO Trabzon AB Bilgi Merkezi, filmin gösterimini iptal etti.

TTSO’nun açıkladığı resmi gerekçe ise yalnızca “kamuoyunda oluşan hassasiyet” oldu.

Ve şimdi asıl tartışma başlıyor.

FİLMİN KONUSU NE?

“Dört Anne”, İrlanda ve İngiltere ortak yapımı bir film.

Filmde Edward isimli karakter, yaşlı annesine bakarken arkadaşları Pride Month kapsamında İspanya’ya gitmek üzere şehirden ayrılıyor ve annelerini Edward’a bırakıyor.

Edward’ın birkaç gün boyunca farklı annelerle yaşadığı süreç üzerinden annelik, arkadaşlık, bakım verme, aile ilişkileri ve farklı yaşam biçimleri işleniyor.

Filmin hikâyesinde Pride Month ve LGBTİ+ temaları da bulunuyor. Bu nedenle yapım, Trabzon’da gösterim öncesinde siyasi tartışmanın konusu oldu.

Yani tartışmanın nedeni filmin yalnızca adı ya da türü değil; içeriğindeki LGBTİ+ temaları.

SAADET PARTİSİNDEN ÇOK SERT TEPKİ

Filmin gösterileceğinin duyulmasının ardından Saadet Partisi Trabzon İl Başkanı Ahmet Muratoğlu sert bir açıklama yaptı.

Muratoğlu, söz konusu gösterimi “kültür ve sanat etkinliği adı altında LGBTİ+ propagandası” olarak nitelendirdi ve filmin gösterilmemesi gerektiğini savundu. Ayrıca TTSO başta olmak üzere yerel yöneticilere çağrıda bulunarak gösterimin iptal edilmesini istedi.

Muratoğlu’nun açıklamasında dikkat çeken nokta ise doğrudan TTSO’nun ve yerel yöneticilerin hedef alınmasıydı.

Saadet Partisi İl Başkanı, Trabzon’un toplumsal ve manevi değerlerinin gözetilmesi gerektiğini savunarak filmin gösteriminin durdurulmasını istedi.

MURATOĞLU İPTAL ÇAĞRISI YAPTI, ARDINDAN TTSO’DAN KARAR GELDİ

Ve tartışmanın en dikkat çekici bölümü burada başladı.

Muratoğlu’nun açıklamasında açıkça “Dört Anne” filminin gösteriminin iptal edilmesi talep edildi.

Ardından TTSO Trabzon AB Bilgi Merkezi, 4 Ekim Pazar günü yapılması planlanan gösterimin iptal edildiğini duyurdu.

Ancak TTSO açıklamasında Saadet Partisi’ni, Muratoğlu’nu ya da herhangi bir siyasi partiyi gerekçe göstermedi.

Resmi açıklamadaki ifade şu oldu:

“Kamuoyunda oluşan hassasiyet nedeniyle…”

İşte tartışmanın düğüm noktası da tam olarak burası.

“KAMUOYUNDA OLUŞAN HASSASİYET” NEDİR?

TTSO filmi neden iptal etti?

Resmi açıklamaya göre:

Kamuoyunda oluşan hassasiyet nedeniyle.

Peki bu hassasiyet nasıl oluştu?

Kimlerden geldi?

Kaç kişi veya kurum tepki gösterdi?

TTSO’ya doğrudan başvuru yapıldı mı?

Ve daha önemlisi:

Saadet Partisi İl Başkanı Ahmet Muratoğlu’nun açık iptal çağrısının ardından gelen bu kararın zamanlaması tesadüf mü, yoksa oluşan siyasi ve toplumsal tepki karar sürecinde etkili mi oldu?

Bu soruların yanıtı TTSO’nun açıklamasında yer almıyor.

Bu nedenle “film siyasi baskıyla iptal edildi” demek için elimizde TTSO tarafından doğrulanmış bir açıklama bulunmuyor.

Ancak kronoloji ortada:

FİLM PROGRAMA GİRDİ → SİYASİ TEPKİ GELDİ → İPTAL ÇAĞRISI YAPILDI → TTSO GÖSTERİMİ İPTAL ETTİ.

ASIL SORU: BU FİLM PROGRAMA NASIL GİRDİ?

Tartışmanın yalnızca iptal üzerinden yürütülmesi de eksik kalıyor.

Çünkü film son anda ortaya çıkmış bir yapım değil.

“Dört Anne”, Avrupa Sinema Günleri kapsamında hazırlanmış resmi programın içerisinde yer aldı.

Dolayısıyla şu soru da TTSO ve etkinlik organizatörlerine yöneltilmeli:

FİLMİN İÇERİĞİ PROGRAMA ALINMADAN ÖNCE İNCELENDİ Mİ?

Eğer incelendiyse;

LGBTİ+ temalarının bulunduğu bilinen bir film neden Trabzon programına alındı?

Eğer içerik bilinmeden programa alındıysa;

Programı hazırlayanlar filmleri hangi kriterlere göre seçti?

Ve eğer içerik biliniyor, program hazırlanıyor ve gösterime saatler kala iptal kararı alınıyorsa;

Kararı değiştiren ne oldu?

KÜLTÜR-SANAT PROGRAMLARI SİYASİ TEPKİYLE Mİ DEĞİŞECEK?

Buradaki mesele yalnızca “Dört Anne” filmi değil.

Asıl mesele, bundan sonraki kültür-sanat etkinliklerinde karar mekanizmasının nasıl işleyeceği.

Bir film önce programa alınacak.

Program kamuoyuna duyurulacak.

Ardından siyasi bir tepki gelecek.

Sonrasında gösterim iptal edilecek.

Ve resmi gerekçe “kamuoyunda oluşan hassasiyet” olacak.

Bu durumda kamuoyunun bilmek isteyeceği doğal olarak şu:

Kültür-sanat programlarını belirleyen kriter nedir?

Önceden belirlenmiş içerik kriterleri mi?

Organizasyon komitesinin değerlendirmesi mi?

Kurumların kendi politikaları mı?

Yoksa program açıklandıktan sonra ortaya çıkan siyasi ve toplumsal tepkiler mi?

MURATOĞLU’NUN TEPKİSİ NEDEN ÖNEMLİ?

Çünkü Muratoğlu yalnızca filmi eleştirmedi.

Gösterimin iptal edilmesini istedi.

TTSO’yu ve yerel yöneticileri toplumsal hassasiyetleri gözetmeye çağırdı.

Ardından gösterim gerçekten iptal edildi.

Burada 61TV’nin sorduğu soru siyasi bir taraf tutmak değil:

İptal kararında siyasi açıklamanın etkisi oldu mu?

Bu sorunun yanıtını TTSO vermeli.

Eğer etkisi olmadıysa, TTSO’nun bunu açıkça ortaya koyması kamuoyundaki tartışmayı sona erdirebilir.

Eğer karar başka gerekçelerle alındıysa, o gerekçelerin de açıklanması gerekir.

TTSO’YA NET SORULAR

1. “Dört Anne” filmi programa hangi kriterlerle alındı?

2. Filmin içeriği program hazırlanırken biliniyor muydu?

3. LGBTİ+ temalarının bulunduğu biliniyorsa film neden Trabzon programına dahil edildi?

4. Saadet Partisi Trabzon İl Başkanı Ahmet Muratoğlu’nun açıklaması TTSO’nun karar sürecine etkili oldu mu?

5. TTSO’nun açıklamasındaki “kamuoyunda oluşan hassasiyet” tam olarak hangi kişi, kurum veya tepkileri ifade ediyor?

6. TTSO’ya kaç başvuru veya şikâyet ulaştı?

7. İptal kararını kim veya hangi kurul aldı?

8. Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu ve diğer organizasyon ortakları bu iptal kararı hakkında bilgilendirildi mi?

9. Gelecekte benzer kültür-sanat etkinliklerinde siyasi veya toplumsal tepki gelmesi halinde aynı yöntem mi uygulanacak?

KARARI KİM VERDİ, NEDEN VERDİ?

Trabzon’da “Dört Anne” tartışması artık yalnızca bir film tartışması olmaktan çıktı.

Bir tarafta filmin içeriğine yönelik siyasi itiraz var.

Diğer tarafta bir kültür-sanat etkinliğinin resmi programı var.

Ve sonrasında gelen bir iptal kararı…

TTSO’nun resmi gerekçesi “kamuoyunda oluşan hassasiyet.”

Ancak kamuoyunun bilmek istediği asıl konu şu:

BU HASSASİYET NASIL OLUŞTU VE KARARDA KİM ETKİLİ OLDU?

Çünkü bir film önce resmi programa alınıyor, ardından siyasi tepki geliyor ve gösterim iptal ediliyorsa; artık tartışılması gereken yalnızca filmin içeriği değil, KARARIN NASIL ALINDIĞIDIR.