ÖNCE ÖZEL SEKTÖR, SONRA BAKANLIK, ARDINDAN YENİDEN CEO’LUK!
Mehmet Cahit Turhan’ın Kuzey Marmara Otoyolu ile ilişkisi bakanlık görevinden önceye uzanıyor. Turhan, 2016 yılında otoyol projesini üstlenen konsorsiyumda CEO olarak görev yaptı. 2018 yılında Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı görevine getirildi. Yaklaşık iki yıl bakanlık yapan Turhan, 2020 yılında görevinden ayrıldı. 2024 yılında ise yeniden Kuzey Marmara Otoyolu işletmecisinin CEO’su oldu.
Ortaya çıkan tablo, kamu yönetimi ile özel sektör arasındaki geçişleri yeniden tartışmaya açtı. Bir dönem özel sektör adına yöneticilik yapan, ardından devlet adına ulaştırma politikalarının başında bulunan bir isim, bakanlık sonrasında yeniden aynı projenin işletmeci şirketinin yönetimine geçti.
BAKANLIĞI DÖNEMİNDE SÖZLEŞMELER DEĞİŞTİ!
Kuzey Marmara Otoyolu projesinde Turhan’ın bakanlığı döneminde yapılan sözleşme değişiklikleri de tartışmanın önemli başlıklarından biri.
2019 yılında projeyle ilgili 2 milyar 187 milyon dolarlık ek maliyet artışı gündeme geldi. Aynı dönemde Hazine’nin borç üstlenim anlaşmaları, araç geçiş garantileri ve sözleşme koşulları kamuoyunda tartışıldı.
Sözleşme değişikliklerinin başlangıçta 1,9 milyar dolar seviyesinde olduğu belirtilen gelir garantisini 5,8 milyar dolara çıkardığı yönündeki haberler de gündeme geldi.
Bu değişikliklerin kamu maliyesine etkisi ve vatandaşın sırtına yüklediği maliyet yeterince şeffaf biçimde açıklanabildi mi?
1 MİLYAR 338 MİLYON ARAÇLIK GARANTİ İDDİASI!
CHP Genel Başkan Yardımcısı Deniz Yavuzyılmaz, Turhan’ın bakanlığı döneminde Kuzey Marmara Otoyolu işletmesine 1 milyar 338 milyon adet ilave araç geçiş garantisi verildiğini açıklamıştı.
Bu iddia TBMM gündemine de taşındı. Tartışmanın merkezinde, gerçekleşen araç geçişleri ile garanti edilen rakamlar arasındaki farkın kamuya maliyeti bulunuyor.
KAMU ADINA KARAR VERENLER, SONRA AYNI ŞİRKETLERDE GÖREV ALABİLİR Mİ?
Mesele yalnızca eski bir bakanın özel sektörde görev alması değil. Asıl tartışma, kamu adına karar mekanizmalarının başında bulunmuş bir ismin, geçmişte yöneticiliğini yaptığı ve bakanlığı döneminde sözleşme değişiklikleriyle gündeme gelen aynı projenin işletmeci şirketine geri dönmesi.
Bu geçişin hukuki boyutunun yanı sıra etik boyutu da kamuoyunda tartışılmalı.
Kamu görevinde alınan kararlarla özel sektörde üstlenilen görevler arasında güven ilişkisini koruyacak denetim mekanizmaları yeterince güçlü mü?
Devletin garantiler verdiği, kamu kaynaklarının ve Hazine risklerinin söz konusu olduğu projelerde karar süreçleri ne kadar şeffaf?
Mehmet Cahit Turhan’ın bakanlıktan aynı otoyolun CEO’luğuna uzanan kariyer geçişi, Türkiye’de kamu ile özel sektör arasındaki ilişkilerin yeniden sorgulanmasını gerektiriyor.
