TRABZON’DA KAMU YATIRIMLARI TARTIŞILIYOR: YAP, SÖK, YENİDEN YAP!

Trabzon’da Reşadiye Viyadüğü’nün yıkımından Maraş Caddesi’ndeki zemin değişikliğine, yeniden yenilenmesi planlanan Uzun Sokak’tan yıllardır tamamlanamayan Dünya Ticaret Merkezi’ne kadar birçok yatırım yeniden gündemde. Hacıkasım ve İskenderpaşa otoparkları ile Haçkalı Baba Devlet Hastanesi’ndeki yaya asansörü de maliyet, işlev ve denetim açısından yanıt bekleyen sorular arasında.

Trabzon’da kamu yatırımlarının başarısı yalnızca projelerin yapılmasıyla ölçülmüyor. Asıl soru, yatırımların ne kadar süre işlevini koruduğu, kullanım amacına ne ölçüde hizmet ettiği ve sorun çıktığında maliyetin kimin üzerinde kaldığı.

Kentte farklı dönemlerde hayata geçirilen bazı projelerin ardından zeminlerin yeniden düzenlenmesi, bir viyadüğün yıkılması, tamamlanamayan büyük bir kompleks için yeni ihale sürecine girilmesi ve mekanik otoparkların performansına ilişkin tartışmalar, kamu yatırımlarında planlama ve denetim meselesini gündeme taşıyor.

DÜNYA TİCARET MERKEZİ: YILLAR GEÇTİ, KOMPLEKS HÂLÂ TAMAMLANAMADI

Trabzon’un Kaşüstü bölgesindeki Dünya Ticaret Merkezi kompleksi, kentin uzun süredir tamamlanamayan yatırımları arasında yer alıyor. Geçmişte otel, kongre ve fuar merkezi gibi işlevlerle gündeme gelen projenin geleceği için yeni bir süreç yürütülüyor.

2026 yılında kompleksin tamamlanmamış bölümlerinin bitirilmesine yönelik ihale süreci gündeme geldi. Ancak ihale sürecinin iptal edilmesi, projenin tamamlanmasına ilişkin soru işaretlerini yeniden artırdı.

Yanıt bekleyen sorular: Projenin bugüne kadar toplam maliyeti ne oldu? İlk planla bugünkü proje arasında hangi değişiklikler yapıldı? Kompleksin hangi tarihte tamamlanması hedefleniyor? İhale sürecindeki gecikmelerin ekonomik etkisi nedir?

Bu soruların yanıtı, projenin yalnızca geçmişini değil, Trabzon’a ne zaman ve nasıl katkı sağlayacağını da ortaya koyacak.

REŞADİYE VİYADÜĞÜ: YAPILDI, TARTIŞILDI, YIKIM KARARI ALINDI

Trabzon’da trafik sorununu çözme amacıyla yapılan Reşadiye Köprülü Kavşağı, yıllar boyunca kent gündemindeki tartışmalı projelerden biri oldu. 2026 yılında viyadüğün yıkım çalışmalarının başlamasıyla birlikte projenin maliyeti ve planlama süreci yeniden gündeme geldi.

Milletvekili Sibel Suiçmez, yapım ve yıkım maliyetleri üzerinden toplam faturanın yaklaşık 500 milyon liraya yaklaşabileceğini savundu. Ancak bu rakam, açıklamada dile getirilen bir hesaplama olup kesinleşmiş toplam kamu harcaması olarak değerlendirilmemeli.

Yanıt bekleyen sorular: Kavşağın yapımı, bakımı ve yıkımı için ayrı ayrı ne kadar harcandı? Yıkım kararı hangi teknik ve trafik analizlerine dayanıyor? Yeni düzenlemenin maliyeti ne olacak? İlk proje hazırlanırken yapılan değerlendirmeler kamuoyuyla paylaşılacak mı?

HACIKASIM MEKANİK OTOPARKI: SİSTEMİN GÜNCEL DURUMU NE?

Hacıkasım bölgesindeki mekanik otopark, geçmişte araç asansörleri ve sistemin işleyişine ilişkin sorun iddialarıyla gündeme gelmişti.

Yanıt bekleyen sorular: Otoparkın ilk yatırım maliyeti neydi? Araç asansörleriyle ilgili sorunların kaynağı ne olarak tespit edildi? Garanti veya yüklenici sorumluluğu kapsamında işlem yapıldı mı? Tesis bugün kaç araçlık kapasiteyle hizmet veriyor?

Bu soruların yanıtı, mekanik sistemin kent merkezindeki park ihtiyacını karşılayıp karşılamadığını gösterecek.

İSKENDERPAŞA KATLI OTOPARKI: KAPASİTE VE VERİMLİLİK SORGULANMALI

İskenderpaşa bölgesindeki otopark da ayrı bir başlık olarak incelenmeli. Trabzon Büyükşehir Belediyesinin geçmişte yayımladığı proje bilgilerinde, bölgedeki otopark düzenlemesi ve 540 araçlık kapasite planı gündeme gelmişti.

Bununla birlikte, mevcut kaynaklar İskenderpaşa otoparkının mekanik sisteminin arızalı olduğunu veya tesisin bugün çalışmadığını doğrulamıyor. Bu nedenle güncel durum netleştirilmeden kesin bir arıza ya da işlevsizlik iddiasında bulunulmamalı.

Yanıt bekleyen sorular: Projenin gerçekleşen maliyeti ve güncel kapasitesi ne? Otoparkın doluluk oranı nasıl? İşletme ve bakım giderleri ne kadar? Planlanan kapasite ile fiilen kullanılan kapasite arasında fark var mı?

Burada mesele yalnızca otoparkın varlığı değil, yatırımın kent merkezindeki park ihtiyacına ne ölçüde karşılık verdiği.

UZUN SOKAK: ZEMİN NEDEN YENİDEN YENİLENECEK?

Trabzon Büyükşehir Belediyesi, 20 Eylül 2026’da yaptığı açıklamada Uzun Sokak’ta cephe sağlıklaştırma çalışmasının ardından zemin yenileme hazırlıklarının sürdüğünü ve çalışmaya ekim ayında başlanmasının planlandığını duyurdu. Açıklamada, özellikle ticari araçların geçtiği güzergâhta taş kaplama yapılacağı belirtildi.

Bu çalışma tek başına önceki yatırımın başarısız olduğunu kanıtlamıyor. Ancak zeminin neden yeniden yenilendiği, hangi teknik sorunların tespit edildiği ve yeni malzemenin hangi kriterlerle seçildiği açıklığa kavuşturulmalı.

Yanıt bekleyen sorular: Önceki zeminin maliyeti neydi? Yenileme kararını doğuran teknik rapor var mı? Yeni uygulamanın maliyeti ve garanti süresi ne? Altyapı kuruluşlarının çalışmaları tamamlandı mı?

Yeni zemin yapılırken önceki uygulamanın neden yeterli görülmediği de kamuoyuna anlatılmalı.

MARAŞ CADDESİ: TAŞLAR SÖKÜLDÜ, YERİNE ASFALT SERİLDİ

Kahramanmaraş Caddesi’nin yayalaştırılması sonrasında yapılan zemin kaplaması, kısa süre içinde bozulduğu gerekçesiyle gündeme gelmişti. 2023 yılında yayımlanan haberlerde, zemin kaplamasının söküldüğü ve yerine asfalt uygulandığı aktarılmıştı. Aynı haberlerde, yüklenici firmanın çalışmayı garanti kapsamında yenileyeceği yönündeki açıklamalara da yer verilmişti.

Bu ayrıntı önemli: Yenileme garanti kapsamında yapıldıysa belediyenin aynı iş için ikinci kez ödeme yapıp yapmadığı ayrıca incelenmeli. Kamu maliyeti yalnızca doğrudan ödemeden ibaret değil; iş gücü, yolun yeniden kapatılması ve vatandaşların yaşadığı aksaklıklar da değerlendirilmelidir.

Yanıt bekleyen sorular: İlk kaplamanın sözleşme bedeli neydi? Bozulmanın nedeni teknik raporla belirlendi mi? Yüklenici hangi işleri garanti kapsamında yaptı? Sonradan uygulanan asfaltın maliyeti kim tarafından karşılandı?

Maraş Caddesi, malzeme seçimi, uygulama kalitesi ve yüklenici denetiminin birlikte incelenmesi gereken örneklerden biri.

HAÇKALI BABA HASTANESİ YAYA ASANSÖRÜ: BİR YIL SONRA SÖKÜLDÜ MÜ?

Listenin son başlığı, Akçaabat Haçkalı Baba Devlet Hastanesi’ndeki yaya asansörünün yaklaşık bir yıl sonra söküldüğü yönündeki iddia.

Yapılan araştırmada asansörün söküldüğünü, ne zaman söküldüğünü ve kararın gerekçesini doğrulayan yeterli güvenilir kayıt bulunamadı. Bu nedenle sökümün gerçekleştiği kesinleşmiş bir olay gibi sunulmamalı.

Yanıt bekleyen sorular: Asansör hangi tarihte yapıldı ve hizmete alındı? Söküldüyse hangi tarihte, hangi gerekçeyle söküldü? Yapım ve söküm maliyeti ne oldu? Söküm kararı teknik rapora mı dayanıyor? Asansörün yerine başka bir erişim çözümü getirildi mi?

Hastane yönetimi ve ilgili kamu kurumlarından alınacak yanıtlar, bu başlığın somut verilerle haberleştirilmesini sağlayacak.

KAMU YATIRIMLARININ HESABINI KİM VERECEK?

Bu yedi başlığın tamamı aynı türden bir sorun olduğunu göstermiyor. Reşadiye Viyadüğü’nün yıkımı, Maraş Caddesi’ndeki zemin değişikliği ve Uzun Sokak için açıklanan yenileme planı belgelenmiş gelişmeler. Dünya Ticaret Merkezi’nde tamamlanamayan proje ve ihale süreci öne çıkıyor. Hacıkasım otoparkı hakkında geçmişte çalışmama iddiası yayımlanmış; İskenderpaşa otoparkı ve Haçkalı Baba Hastanesi’ndeki yaya asansörü içinse güncel durum ayrıca doğrulanmalı.

Buna rağmen tüm bu başlıklar ortak bir kamu yönetimi sorusunu gündeme getiriyor: Bir yatırımın doğru planlandığını, kamu kaynaklarının verimli kullanıldığını ve sorun çıktığında sorumluluğun belirlendiğini nasıl anlayacağız?

Trabzon’da vatandaşların bilmesi gereken yalnızca yeni bir projenin ne zaman yapılacağı değil; önceki projenin neden değiştirildiği, maliyetinin ne olduğu, hangi denetimlerin yapıldığı ve varsa garanti yükümlülüklerinin yerine getirilip getirilmediği.

Kamu kurumlarının her başlık için maliyetleri, teknik raporları, sözleşme ve garanti bilgilerini açıklaması, tartışmayı siyasi iddiaların ötesine taşıyarak somut verilere dayandırabilir.